Гидрооқшаулау кезіндегі қымбатқа түсетін 5 маңызды қателік

Гидрооқшаулау — үнемдеуге немесе асығуға болмайтын құрылыс кезеңі. Осы кезеңде жіберілген қателіктер бірден байқалмайды: олардың салдары бір жылдан, екі жылдан, кейде бес жылдан кейін ғана көрінуі мүмкін. Сол уақытқа дейін жөндеу жұмыстары бастапқыда дұрыс орындалған жағдайға қарағанда бірнеше есе қымбатқа түседі.

Өзбекстан мен Орталық Азия нарығында 20 жылдан астам тәжірибесі бар MARJA мамандары осындай жағдайлардың жүздеген мысалын көрген. Бұл мақалада алдын ала білген жағдайда оңай болдырмауға болатын ең жиі кездесетін әрі ең қымбатқа түсетін 5 қателік туралы айтып береміз.

1-қате: Материалды дымқыл немесе дайындалмаған негізге жағу

Бұл ең жиі кездесетін және ең қауіпті қателіктердің бірі. Битумды мастика, рулонды гидрооқшаулағыш материалдар және праймерлер — кез келген гидрооқшаулағыш материал құрғақ, таза және берік негізді қажет етеді.

Бұл талап сақталмаса не болады?

• Материал бетке дұрыс жабыспайды;

• Қаптама астында ылғал жиналып, қызған кезде кеңейіп көпіршіктер түзеді;

• 1–2 маусымнан кейін қаптама ісініп, жарыла бастайды және су өткізе бастайды.

Дұрыс шешім

Беттің ылғалдылығы 4–5%-дан аспауы тиіс. Мұны қарапайым әдіспен тексеруге болады: 50×50 см полиэтилен үлдірін бетке қойып, скотчпен бекітіңіз. Егер 24 сағаттан кейін ішкі жағында конденсат пайда болса, негіз әлі дайын емес деген сөз.

Сонымен қатар шаңды, майлы дақтарды, бетонның бос бөліктерін алып тастап, тереңдігі 5 мм-ден асатын тегіс емес жерлерді түзету қажет.

2-қате: Праймерді (астыңғы жабындыны) қолданбау

Көптеген адамдар уақыт пен қаражат үнемдеу үшін мастиканы немесе рулонды гидрооқшаулағыш материалды праймерсіз тікелей бетонға жағады. Бұл гидрооқшаулаудың барлық тиімділігін жоққа шығаратын қателік.

Праймер не үшін қажет?

• Бетонның кеуектеріне еніп, оларды жабады;

• Негіз бен гидрооқшаулағыш қабат арасында берік химиялық байланыс қалыптастырады;

• Қаптама астында ауа қалталарының пайда болуына жол бермейді;

• Егер бетонның беті борпылдақ болса, оны нығайтады.

Маңызды ескерту

Келесі қабатты жағар алдында праймер толық кебуі керек. Кебу уақыты әдетте температураға байланысты 2–4 сағатты құрайды. Асықпаңыз. Толық кеппеген праймердің үстіне мастика жағу, праймерді мүлдем қолданбағанмен бірдей нәтиже беруі мүмкін.

MARJA битумды праймері Өзбекстанның климаттық жағдайлары үшін арнайы әзірленген. Ол жоғары температурада да тез кебеді және барлық рулонды әрі сұйық гидрооқшаулағыш материалдармен сенімді адгезияны қамтамасыз етеді.

3-қате: Жеткіліксіз қабаттасу және түйісу орындарын дұрыс өңдемеу

Рулонды гидрооқшаулағыш материалды төсеу кезінде жолақтардың қабаттасу ені бойлық бағытта кемінде 100 мм, ал көлденең жіктерде кемінде 150 мм болуы тиіс. Көптеген адамдар 5–7 см жеткілікті деп ойлайды. Бірақ бұл қате пікір.

Ағып кетулер көбінесе қай жерлерде пайда болады?

• Қабаттасу мөлшері талаптан аз болған жағдайда;

• Ішкі және сыртқы бұрыштарда;

• Парапеттерге, құбырларға, люктерге және желдеткіш шахталарына түйіскен жерлерде;

• Көлденең және тік жазықтықтардың түйіскен аймақтарында.

Түйісу орындары ең қауіпті аймақтар болып табылады. Дәл осы жерлерде температуралық кеңею мен қысқару әсерінен материал ең үлкен механикалық жүктемелерге ұшырайды.

Дұрыс шешім

Бұрыштар мен түйісу орындарында әрдайым ені кемінде 300 мм болатын қосымша күшейткіш қабат орнатылуы керек. Тік беттерде гидрооқшаулағыш қабат көлденең жазықтықтан кемінде 300 мм биіктікке көтеріліп төселуі қажет.

4-қате: Екі қабаттың орнына бір қабат қолдану

«Бір қабат та қорғайды ғой, неге екі қабатқа ақша төлеу керек?» — кейіннен шатырды қайта жөндеуді сұрайтындардың ең жиі айтатын уәжі осы.

Неліктен екі қабат — бұл қалыпты талап?

Рулонды гидрооқшаулағыш материалдың бір қабатының қалыңдығы әдетте 3–4 мм болады. Орнату барысында онда микрокеуектер, шағын ауа көпіршіктері және жеткіліксіз қыздырылған аймақтар пайда болуы мүмкін. Екінші қабат бірінші қабаттың жіктерін жауып, осы әлсіз жерлердің барлығын қорғайды.

Сонымен қатар, бір қабатты жүйеде кез келген механикалық зақым — құралдың кездейсоқ соғылуы немесе қызмет көрсету кезіндегі жүктеме — қаптаманың істен шығуына әкелуі мүмкін. Ал екі қабатты жүйе әлдеқайда жоғары жүктемелерге төтеп береді.

Құрылыс нормалары мен халықаралық стандарттар жауапты нысандар үшін кемінде екі қабат гидрооқшаулауды талап етеді. Ал еңісі 1,5%-дан аз шатырларда үш қабат қолдану ұсынылады.

5-қате: Сапаны бақылаудан және жұмыстарды қабылдаудан бас тарту

Гидрооқшаулау — жасырын жұмыстардың түріне жатады. Қорғаныс стяжкасы, бетон немесе топырақ төселгеннен кейін оның жағдайын ашпай тексеру мүмкін емес. Сондықтан бақылау жұмыстар аяқталғаннан кейін емес, орындау барысында жүргізілуі тиіс.

Тапсырыс беруші жүргізуі тиіс ең аз бақылау шаралары

1. Жұмыс басталғанға дейін:
Материалдардың таңбалануын және сертификаттарын тексеріңіз. Жобада көрсетілген материалдардың қолданылып жатқанына көз жеткізіңіз.

2. Жұмыс барысында:
Балқытып жабыстыру кезіндегі қыздыру температурасын (160–180°C), қабаттасу енін және түйісу орындарының өңделуін бақылаңыз.

3. Жұмыс аяқталғаннан кейін:
Су сынағын өткізіңіз — учаскені 3–5 см су қабатымен толтырып, 24 сағатқа қалдырыңыз. Егер су ағуы байқалмаса, жұмыс дұрыс орындалған.

4. Жасырын жұмыстар актісін талап етіңіз:
Бұл орындалған жұмыстардың жоба талаптарына сәйкес келетінін растайтын ресми құжат.

Қорытынды: «Қазір арзан — кейін қымбат» тұзағына түспеу үшін

Құрылыс кезінде жіберілген осы бес қателіктің әрқайсысын кейін түзету құны бастапқы шығыннан орта есеппен 10–30 есе жоғары болуы мүмкін. Соңғы жабындыны алып тастау, стяжканы бұзу және гидрооқшаулауды қайта орнату үлкен уақыт пен қаражатты талап етеді.

Дұрыс шешім — сапалы материалдарды таңдау, технологияны сақтау және әр кезеңде асықпау.

MARJA мамандары кез келген нысан үшін материал таңдау және қолдану технологиясы бойынша тегін кеңес береді.
Телефон: +998 77 033 33 01
E-mail: info@marja.uz

MARJA — 2004 жылдан бері Өзбекстандағы гидрооқшаулау материалдарының өндірушісі.
Сапа. Кепілдік. Қызмет.