Гидрооқшаулау материалдарының түрлері: нысаныңызға дұрысын қалай таңдау керек
Жарияланған күн

Шатыр, іргетас, жертөле, бассейн, балкон — әрбір құрылым гидрооқшаулауға өзіндік тәсілді талап етеді. Барлық жерде бірдей жақсы келетін әмбебап материал жоқ. Таңдау құрылым түріне, пайдалану жағдайларына, жүктемелерге және бюджетке байланысты.
Бұл мақалада гидрооқшаулау материалдарының негізгі түрлерін, олардың күшті және әлсіз жақтарын қарастырамыз әрі қайда және нені қолдану керектігі туралы түсінікті бағдар береміз.
Рулонды гидрооқшаулау

Құрылыстағы ең көп таралған түрі. Ол шыны мата, шыны тоқыма немесе полиэстер негізіндегі, битум-полимер құрамымен сіңірілген әрі қапталған жайма түрінде болады.
Төсеудің екі тәсілі:
• Балқытып жабыстырылатын — төменгі қабат газ оттығымен қыздырылып, материал негізге балқытыла бекітіледі. Білікті маманды әрі температуралық режимді сақтауды талап етеді.
• Өздігінен жабысатын — үлдірмен қорғалған желім қабаты бар. Орнатуы оңайырақ, ашық отты қажет етпейді — оттықпен жұмыс істеуге болмайтын немесе қауіпті жерлерде қолайлы.
Қайда қолданылады:
• Жазық және аз еңісті шатырлар
• Іргетастар (көлденең және тік оқшаулау)
• Жерасты құрылыстары, туннельдер, автотұрақтар
• Террасалар және пайдаланылатын шатырлар
Артықшылықтары: жоғары механикалық беріктік, статикалық жүктемелерге жақсы төзімділік, ондаған жыл бойы сыннан өткен технология және қолжетімді баға.
Шектеулері: тегіс негізді талап етеді, күрделі геометриялық пішіндерге жарамайды әрі пайдаланылатын шатырларда қорғаныс қабатын қажет етеді.
Сұйық гидрооқшаулау: мастикалар мен праймерлер

Сұйық материалдар қылқаламмен, біліктішемен немесе бүріккішпен жағылып, кепкеннен кейін тұтас, жіксіз қабықша түзеді. Дәл осы жіктердің болмауы — олардың рулонды баламаларынан басты артықшылығы.
Битумды мастикалар
Қыздырусыз қолдануға дайын (суық тәсіл) немесе қыздыруды қажет етеді (ыстық мастикалар). Негіздің температуралық деформацияларында жақсы жұмыс істейтін иілгіш жабын түзеді.
Қайда қолданылады:
• Іргетастар мен жертөле қабырғаларының тік гидрооқшаулауы
• Қол жетімі қиын жерлер: бұрыштар, түйіспелер, коммуникациялар кіретін орындар
• Жарықтарды жөндеу және бітеу
• Дәретханалар мен дымқыл бөлмелерді гидрооқшаулау
Битумды праймерлер (грунтовкалар)
Праймер — бұл дербес гидрооқшаулау емес, мастиканы жағар алдында немесе рулонды материалды төсер алдында қойылатын міндетті дайындық қабаты. Ол бетонның саңылауларына еніп, бетті нығайтады әрі адгезияны қамтамасыз етеді.
Ереже: егер негіз бетон, цемент жалатпасы немесе кірпіш болса, праймер әрқашан, ерекшеліксіз қолданылады.
Битумды эмульсиялар
Битумның сулы дисперсиясы — еріткішті праймерлермен салыстырғанда экологиялық таза нұсқа. Өткір иісі жоқ әрі жабық бөлмелерде қауіпсіз.
Сұйық материалдардың артықшылықтары: жіксіз жабын, қол жетімі қиын жерлерде жағудың ыңғайлылығы, күрделі пішіндерді өңдеу мүмкіндігі.
Шектеулері: рулонды материалдармен салыстырғанда төмен механикалық беріктік, қажетті қалыңдыққа жету үшін бірнеше қабат қажет.
Мембраналар

Мембраналар — синтетикалық полимерлер негізіндегі гидрооқшаулау материалдарының заманауи класы. Олар классикалық битумды материалдармен салыстырғанда технологиялық әрі ұзақ мерзімді.
ПВХ-мембраналар (поливинилхлорид)
Полимер мембраналарының ең көп таралған түрі. Ыстық ауамен дәнекерлеу әдісімен төселеді — жіктер тұтас шығады әрі беріктігі бойынша негізгі жаймадан кем түспейді.
Қайда қолданылады:
• Инверсиялық және пайдаланылатын шатырларды қоса, кез келген күрделіліктегі шатырлар
• Бассейндер мен су резервуарлары
• Туннельдер мен жерасты құрылыстары
• Ұзақ мерзімділікке қатаң талаптар қойылатын нысандар
Қызмет мерзімі: дұрыс орнатылғанда 25–50 жыл.
ТПО-мембраналар (термопласт полиолефин)
ПВХ-ға қарағанда экологиялық таза балама. Уақыт өте буланатын пластификаторларды құрамында ұстамайды. Төмен температурада иілгіштігін сақтайды.
ЭПДМ-мембраналар (этилен-пропилен-диен каучугі)
Ерекше иілгіштігі бар резеңке мембраналар. Негіздің елеулі деформацияларына жыртылмай төзеді. Ультракүлгін сәулеге төзімділікке жоғары талаптар қойылатын нысандарда қолданылады.
Мембраналардың артықшылықтары: ұзақ мерзімділік, жеңіл салмақ, УК-сәулеленуге төзімділік, жоғары иілгіштік.
Шектеулері: жоғарырақ баға, орнату үшін арнайы жабдық пен білікті мамандарды талап етеді.
Геотекстиль

Геотекстиль — полипропилен немесе полиэфир талшықтарынан жасалған тоқылмаған немесе тоқылған материал. Өзі гидрооқшаулау болмаса да, гидрооқшаулау жүйелерінің құрамында маңызды қорғаныс әрі сүзу қызметін атқарады.
Негізгі қызметтері:
• Мембрананы қорғау — топырақтың өткір бөлшектері немесе көму материалынан болатын механикалық зақымданудан
• Дренаж — суды қорғалатын құрылымнан әкетеді
• Қабаттарды бөлу — топырақ пен дренаж қиыршық тасының араласып кетуінің алдын алады
• Арматуралау — топырақ негізінің көтергіштік қабілетін арттырады
Қайда қолданылады:
• Кері көму алдында іргетас гидрооқшаулауының үстінде
• Ғимараттар айналасындағы дренаж жүйелерінде
• Пайдаланылатын және көгалдандырылған шатырларда
Жол құрылысында
Бу оқшаулау және жел-ылғалдан қорғайтын үлдірлер

Бұл — материалдардың жеке класы, оны жиі гидрооқшаулаумен шатастырады, дегенмен олар әртүрлі міндеттерді шешеді.
• Бу оқшаулау — жылытқышты және көтергіш құрылымдарды ғимарат ішінен келетін жылы дымқыл ауаның енуінен қорғайды. Жылытқыштың жылы жағынан төселеді.
• Жел-ылғалдан қорғайтын мембрана — жылытқышты сырттан жел өткізуден және кездейсоқ дымқылданудан қорғайды, сонымен бірге құрылымға «тыныс алуға» әрі буды сыртқа шығаруға мүмкіндік береді. Жылытқыштың суық жағынан төселеді.
Бұл материалдарды дұрыс орнатпау — жылытқышта ылғал жиналуының, жылу тиімділігінің жоғалуының және зеңнің пайда болуының себептерінің бірі.
Жылу оқшаулау материалдары

Жылу оқшаулау жеке міндет болғанымен, заманауи құрылыс жүйелерінде ол гидрооқшаулаумен тығыз байланысты. Инверсиялық шатырларда жылытқыш (экструдталған пенополистирол) гидрооқшаулау қабатының үстіне төселіп, сонымен бірге оны температура ауытқуларынан әрі механикалық жүктемелерден қорғайды. Бұл дәстүрлі сұлбамен салыстырғанда гидрооқшаулаудың қызмет мерзімін 1,5–2 есе ұзартады.
Материалды дұрыс таңдау: 4 сұрақ
Сатып алар алдында төрт сұраққа жауап беріңіз — сонда таңдау айқын болады:
1. Қандай құрылым? Шатыр, іргетас, жертөле, бассейн, дәретхана — әр жағдайдың өзіндік техникалық талаптары бар.
2. Қандай жүктеме? Гидрооқшаулаудың үстімен адамдар жүре ме, техника жүре ме, топырақ жата ма, әлде ол жалатпа астында жасырыла ма?
3. Қызмет көрсетуге қандай қолжетімділік бар? Қолжетімділік болмаса — қымбатырақ болса да, қызмет мерзімі ең ұзақ материалды таңдаңыз.
4. Қандай бюджет? Бірақ есте сақтаңыз: ең арзан нұсқа 10–20 жылдық көкжиекте сирек жағдайда ғана ең үнемді болып шығады.
MARJA маманының кеңесі — тегін
Нысаныңызға қай материал келетініне сенімді болмасаңыз — бізге қоңырау шалыңыз. MARJA мамандары құрылым түрін, өңіріңіздің климаттық жағдайларын және бюджетті ескере отырып, оңтайлы шешімді таңдап береді.
Телефон: +998 77 033 33 01
E-mail: info@marja.uz
MARJA — 2004 жылдан бері Өзбекстандағы гидрооқшаулау материалдарын өндіруші.
Сапа. Кепілдік. Сервис.